Mea Uma e Manaʻomia Ona E Iloa e uiga i le Puipuiga o le Malamalama Lanumoana
I lenei vaitaimi ua taatele ai laupepa i soo se mea, ua siomia o tatou olaga e masini faatekinolosi - telefonipoto, komepiuta, tablets, ma televise. O aso uma lava, e fegalegaleai pea o tatou mata ma le "malamalama lanumoana" e fa'asalalauina mai e nei laupepa.
Ua e faʻalogo ea i le faʻamatalaga e faʻapea "e afaina le malamalama lanumoana"? O e mafaufau ea e faʻatau ni tioata e poloka ai le malamalama lanumoana? Aʻo leʻi faia se faʻaiuga, o mea taua ia e tatau ona e malamalama muamua i ai.
Muamua, seʻi o tatou atiina ae se malamalamaga saʻo i le malamalama lanumoana. O le malamalama lanumoana e iai moni lava i le susulu o le la, moli LED, ma laupepa eletise. E le mafai ona tatou ʻalofia atoatoa, e le manaʻomia foʻi ona tatou ʻalofia ma le loto i ai - e iai ona itu lelei ma lamatiaga e ono tulaʻi mai.
Malamalama lanumoana uumi le umi i le va o 450 ma le 500 nanometa (nm) o se "uo" i o tatou tino. E fa'atonutonuina ai lo tatou circadian rhythm, fesoasoani ia i tatou e fa'atumauina le mataala ma le taula'i, ma fa'a'a'afia ai o tatou lagona. O le le lava o le malamalama lanumoana e mafai fo'i ona mafua ai le fa'aletonu o lagona fa'avaitaimi (SAD).
Ae maise lava, o le malamalama lanumoana mai le susulu o le la e faʻaosofia ai le gaosia o le dopamine, lea e iai sona sao taua i le taofia o le faʻaloloa o le mata ma le puipuia o le myopia. O le mafuaʻaga tonu lava lea e fautuaina malosi ai e le au atamamai i le tausiga o mata tamaiti e faʻaalu le tele o le taimi e fai ai gaoioiga i fafo.
O le mea e tatau ona tatou matuā fa’aeteete i ai, o le Malamalama lanumoana pu'upu'u e mafai ona vaaia i le malosi maualuga (HEV) i le va 380 ma le 450 nanometa (nm). Ua faʻaalia i suʻesuʻega i le fale suʻesuʻe o lenei ituaiga malamalama lanumoana e malosi lona malosi e sosolo atu ai, lea e ono afaina ai le retina. E le gata i lea, e mafai ona faʻateleina ai le vaivai o le vaʻai ma taofia ai le gaosia o le melatonin, ma faʻalavelaveina ai mamanu o le moe. O puna malamalama faʻapitoa e pei o laupepa numera ma moli LED o ana puna autu ia.
E toʻatele tagata e faʻatau tioata e teteʻe atu i le malamalama lanumoana e aunoa ma le iloa. O le mea moni, e tatau ona faʻatulagaina le filifiliga e tusa ai ma manaʻoga o tagata taʻitoʻatasi:
1. Tamaiti: E le fautuaina
O loʻo iai pea le vaega o le atinaʻeina o le vaʻai a tamaiti. I le avea ai ma se vaega taua o le susulu o le la masani, e iai se sao lelei o le malamalama lanumoana i le atinaʻeina o le vaʻai. O le faʻaaogaina o tioata e poloka ai le malamalama lanumoana ma le tauaso o le a faʻamamāina ai le malamalama lanumoana masani lelei ma faʻalavelaveina ai le atinaʻeina masani o le vaʻai.
2. O le Toatele o Tagata Lautele: Filifiliga / Le Manaomia
Mo tagata taʻitoʻatasi e faʻaaogaina lau numera i nisi taimi ma e le malosi tele o latou mata, o mata e iai le malosi faanatura e pulea ai le susulu o le malamalama lanumoana i aso taʻitasi. Nai lo le faʻalagolago i tioata e teteʻe atu i le susulu o le malamalama lanumoana, e sili atu le faʻaleleia o ni masaniga lelei o le tausiga o mata.
3. Tagata Faigaluega i le Ofisa e Feagai ma Pupuni mo se Taimi Umi: Fautuaina e Faaitiitia ai le Tiga o Mata
O tagata faigaluega i ofisa e sili atu ma le 8 itula i le aso e faaalu i luma o komepiuta ma telefonipoto e aofia i le "vaega e maualuga le taimi e faʻaalia ai le malamalama lanumoana." O le taulaʻi atu i lau mo se taimi umi e mafua ai le gatete o maso o le ciliary ma le faʻaitiitia o le tele o le emo. Faʻatasi ai ma le faʻaauau pea ona faʻaalia le malamalama lanumoana, e faigofie ona oʻo atu ai i faʻailoga o le gatete o mata e pei o mata mago, itaitagofie o mata, ma le vaʻai leaga. O le ofuina o tioata faʻapitoa e teteʻe atu i le malamalama lanumoana e puipuia lelei ai le malamalama lanumoana e afaina ai, faʻaitiitia ai le itaitagofie o le malamalama, faʻaitiitia ai le le toʻa o mata, ma faʻafaigofie ai le umi o le taimi e faʻaalia ai le lau.
4. Tagata e iai Fa'afitauli o Mata: Fautuaina mo le Puipuiga i Aso Ta'itasi
Mo tagata taʻitoʻatasi ua uma ona mafatia i faʻafitauli o mata e pei o manuʻa o le retina, katarata, poʻo le dry eye syndrome, ua vaivai le malosi puipuia masani o mata. O le faʻaosofia o le malamalama lanumoana e ono faʻateteleina ai le le toʻa o mata pe faʻavavevaveina ai foʻi le alualu i luma o le faʻamaʻi. Ua fautuaina lenei vaega e faʻaaoga ni tioata e teteʻe atu i le malamalama lanumoana mo le puipuiga i aso taʻitasi e faʻaitiitia ai le faʻaleagaina atili o le malamalama, aʻo mulimuli i fautuaga faʻafomaʻi mo suʻesuʻega masani o mata.
Afai e te filifili e faʻatau se pea matatioata e poloka ai le malamalama lanumoana, faʻamolemole ia manatua manatu taua nei:
1. Vaavaai mo Tulaga Faatonuina Aloaia: Ia filifili i taimi uma oloa e tausisia tulaga fa'atonuina aloaia a le atunu'u mo tioata e poloka ai le malamalama lanumoana. O le fa'amaoniga autū lea mo le lelei. O tioata agavaa e poloka lelei le malamalama lanumoana e afaina ai le siosiomaga a'o fa'asaoina pea le lava o le malamalama e maua mai ai.
2. Fa'apipi'i Mata Fa'apolofesa: Fa'atulaga au tioata mata e fa'atatau i ou lava masaniga va'ai, tulaga o le soifua maloloina o mata (e pei o le myopia po'o le astigmatism), ma le umi e fa'aoga ai le lau i lalo o le ta'ita'iga a se foma'i mata fa'apolofesa.






